Foto:  belga
koopkracht

Voorstellen voor versterking koopkracht: tankkaarten beperken en autovrije zondagen invoeren

Om onze koopkracht te kunnen versterken, heeft de federale regering een expertengroep gevraagd concrete voorstellen uit te werken. Pierre Wunsch, de gouverneur van de Nationale Bank, komt die voorstellen vanavond toelichten aan de kern. Dit is wat er op tafel komt.

De torenhoge inflatie is voor iedereen voelbaar. Consumenten voelen de hogere prijzen bij hun inkopen, maar ook bedrijven zien hun kosten oplopen door de hogere energiefactuur én moeten steeds meer loon uitbetalen door de automatische loonindexeringen. Om de koopkracht van de burgers en de concurrentiekracht van de bedrijven te waarborgen, wil de federale regering een nieuw pakket maatregelen samenstellen. Daarvoor hebben ze advies gevraagd aan een nieuwe expertengroep, een soort ‘GEMS’ voor de inflatiecrisis. Vanavond komt voorzitter Pierre Wunsch zijn finale rapport voorstellen op een vergadering van het kernkabinet.

Gestegen energieprijzen

Een eerste belangrijk luik in het rapport gaat over de gestegen energieprijzen, de belangrijkste motor van de hoge inflatie. De expertengroep pleit ervoor om een ‘structuur van paraatheid voor de energiecrisis’ uit te bouwen, naar analogie met de crisisstructuren die snel beslissingen konden nemen tijdens de coronacrisis. Een snelle maatregel die volgens de experten op tafel moet komen is het invoeren van autovrije zondagen en het verlagen van de maximumsnelheid op snelwegen tot 100 kilometer per uur. Ook het aanbevelen van telewerk en openbaar vervoer moet overwogen worden.

• Inflatie piekt op 9,65 procent

Er komen ook structurele maatregelen op tafel om het gebruik van fossiele brandstoffen te ontmoedigen. De expertengroep stelt voor om tankkaarten die niet louter gebruikt worden voor het werk te beperken of te elimineren. ‘We doen dit voorstel zowel om distributie- als energie-efficiëntieredenen. Ten slotte zou het goed zijn voor de overheidsfinanciën’, schrijven de experten. Ze vragen ook dat er meer wordt ingezet op de isolatie van sociale woningen en goedkopere woningen.

Energiecheque

Het sociaal energietarief beschermt de laagste inkomens – zo’n 1 miljoen Belgische gezinnen – vrij goed tegen de gestegen energieprijzen. Maar de categorie net daarboven komt wel in de problemen. De expertengroep stelt voor hen een energiechequete geven, afhankelijk van de gezinssamenstelling.

Om sommige werknemers, die pas op het einde van het jaar hun loon geïndexeerd zien, meer netto te laten overhouden, stellen de experten voor de belastingschalen al op 1 juli 2022 te indexeren. Ook stellen ze voor om dertiende maanden en dubbel vakantiegeld voortaan in één pot te steken met het normale maandloon. Het is een technische ingreep, maar zo kan een werknemer die 2.500 bruto op de maand verdient, bijna 200 euro netto aan koopkracht winnen.

Voorstellen voor versterking koopkracht: tankkaarten beperken en autovrije zondagen invoeren
Foto:  afp

Dat de regering de btw op gas en elektriciteit heeft verlaagd van 21 naar 6 procent vinden de experten een goeie maatregel. Maar ze willen wel een hervorming waarbij de minderinkomsten via de btw op termijn gecompenseerd wordt door accijnzen. De kosten op elektriciteit kan de regering zo verlagen, die op gas verhogen. Zo wordt het gebruik van fossiele brandstoffen afgeraden.

Verplicht vaste contracten

Door de hoge energieprijzen hebben de meeste energieleveranciers vaste contracten geschrapt uit hun aanbod. Ze willen die leveranciers opleggen zulke vaste contracten aan te bieden. In ruil moet er wel een boetesysteem komen waarbij mensen die hun vast contract voortijdig opzeggen als de prijzen dalen, een compensatie moeten betalen aan hun leverancier.

De expertengroep pleit verder ook voor een overwinstbelasting in de energiesector. Maar bedrijven kunnen aan die belasting ontsnappen als ze hun overwinsten weer herinvesteren in groene technologieën zoals wind- en zonne-energie. ‘Dat zal helpen toekomstige schokken in de energieprijzen te matigen’, schrijven de experten.

Bedrijven ondersteunen

In het rapport is er ook een luikje maatregelen om de bedrijven te ondersteunen. Daar kijken de experten naar dezelfde recepten als tijdens de coronacrisis. Ze denken bijvoorbeeld aan een soort crisisoverbruggingsrecht. Bedrijven moeten ook voordelen krijgen als ze zich engageren voor groene investeringen. MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez liet zich op Twitter al kritisch uit over het povere aandeel van de maatregelen voor bedrijven in het expertenrapport.

De experten pleiten tot slot niet voor een indexsprong, maar ze geven wel aan dat er correcties kunnen komen op de manier waarop de automatische loonindexering werkt. Ze willen dat het gewicht van de elektriciteits- en gasprijs in de gezondheidsindex herbekeken wordt. En ook het tempo van indexeringen kan wat hen betreft aangepast worden.

Je wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld je aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig

Aangeboden door onze partners
Aangeraden
Niet te missen