camera closecorrect Verwijs ds2 facebook nextprevshare twitter video

 

De Radar van Rinus

Door Jeroen Struys

zaterdag 12 februari 2022 om 3.25 uur

Jimmy Kets

Boeken

‘Mad enchantment’, Ross King

‘Ik lees vrij veel, maar ik luister vooral ook veel naar boeken. Ik heb gemerkt dat mijn tekeningen beter worden als ik tijdens het tekenen luister naar audioboeken. Terwijl ik luister, teken ik minder bewust en kan ik beslissingen nemen zonder te beredeneren. Als je je geest laat afdwalen, kun je jezelf verrassen.’

 rr

‘Zo luisterde ik naar dit boek over de laatste jaren van Claude Monet, toen hij waterlelies schilderde, dat laatste meesterwerk. We kennen Monet vaak van zeemzoeterige schilderijtjes, maar die laatste werken zijn heftig. Hij leed aan cataract, was blind aan het worden en zijn vrouw was overleden. Terwijl de Eerste Wereldoorlog losbarstte en de wereld in brand stond, zat hij in de prachtige tuinen van Giverny te schilderen. Eerste minister Georges Clemenceau kwam hem tabak, olieverf en doeken brengen opdat de meester toch zou kunnen voortwerken. Het zegt veel over de positie en de status van de kunstenaar in de maatschappij toen. De ­Orangerie in Parijs is een van die ­plekken waar ik telkens weer naar ­terugkeer.’

 corbis/getty

‘Open’, Andre Agassi

‘In één of twee dagen heb je deze heerlijk lichte pageturner uit. Het is duidelijk geschreven door een ghostwriter, maar toch krijg je een blik in het leven van een topsporter. Ik speel zelf tennis en ben gefascineerd door de vraag hoe het moet zijn als je er echt goed in bent. Agassi had een dubbele relatie met tennis en geeft in het boek toe dat hij de sport zelfs haatte.’

‘Tegelijk schetst het boek een beeld van de jaren 1980 en 1990, toen nog een heel ander idee van mannelijkheid leefde. Agassi vertelt hoe bezorgd hij was dat zijn pruik zou afvallen tijdens de finale van Roland Garros in 1990, voor hij zijn kalende knikker durfde te tonen.’

‘Het boek behandelt ook zijn relaties met Brooke Shields en zijn grote liefde Steffi Graf. Meestal zijn biografieën saai, maar deze is luchtig en plezierig. Ik ben geboeid door biografieën, ook omdat mijn werk in feite één grote fictieve ­autobiografie is.’

‘De seizoenen’, Maurice Pons

‘Mijn broer Freek zei: als je één boek moet lezen, is het dit. Altijd gevaarlijk, zo’n advies, want dan kan het bijna niet anders dan tegenvallen. Maar wat een trip is dit boek uit 1965. Het gaat over een kerel die in een dorp aankomt waar de seizoenen langer duren dan normaal. De man is aspirant-schrijver, dus het boek is ook een soort portrait of an artist as a young man. Het is een donker, zwartgallig boek en na afloop voel je je slecht. Maar het boek is visueel en neemt je mee in een surreële wereld, een beetje zoals ik met mijn werk een parallel universum schep.’

Podcasts

‘Fresh air’, NPR

‘Ik luister graag naar podcasts, maar het liefst van al naar interviewpodcasts. Die duren vaak lang en het is alsof je mee aan tafel zit, of op de trein terwijl je een gesprek kunt afluisteren. Je wordt gedwongen om je mond te houden – een goeie oefening. Je gedachten dwalen weleens af, maar dat is bij dit format minder erg dan bij een audioboek.’

 nyt

‘Terry Gross is zowat de oermoeder van het radio-interview en een goeroe van de Amerikaanse interviewpodcast. Haar dagelijkse interviews zijn strak voorbereid en ze stelt altijd de juiste ­vragen. In haar programma Fresh air moet ze zowat alle beroemdheden al te gast hebben gehad.’

‘Het marathoninterview’, VPRO

‘Al sinds 1986 brengt de Nederlandse zender VPRO jaarlijks een viertal interviews van telkens drie uur. Ik ben ernaar beginnen te luisteren in 2020 en ben dan chronologisch afgezakt in hun indrukwekkende archief. Zo ontdekte ik dat ik na drie uur iedereen interessant blijk te vinden, ook mensen van wie ik nog nooit heb gehoord.’

‘De interviews worden onderbroken door een nieuwsuitzending, die meteen ook een soort weerslag geeft van de veranderende tijdgeest. Je hoort bijvoorbeeld hoe de klimaatcrisis steeds belangrijker is geworden. Ik ben nu aan­beland in 1994, dus het is wachten tot Kurt Cobain sterft.’

‘Met Groenteman in de kast’, De Volkskrant

‘In de archiefkast van de Volkskrant interviewt Gijs Groenteman mensen die hij interessant vindt. Zijn interviewstijl is geweldig: grappig, gevat en persoonlijk, op het psychoanalytische af. Vaak ken je die Nederlandse gespreksgasten niet, maar dat doet er niet toe. Groenteman is geboeid door iedereen en zijn ­interviews zijn een viering van het ­creatieve leven.’

Films

 rr

‘Gerry’, Gus Van Sant

‘Gus Van Sant is niet mijn favoriete regisseur, maar dit is mijn lievelingsfilm. Het opzet is jaloersmakend simpel: Matt Damon en Casey Affleck rijden in de ­auto, op muziek van Arvo Pärt, achter zwaaiende ruitenwissers. Dan beginnen ze te wandelen in de natuur, maar ze raken verdwaald. Hollywoodfilms bedienen zich vaak van de grootste budgetten en spektakel, maar deze film toont hoe simpel het ook kan als je twee geweldige acteurs hebt, schitterende dialogen en ongelooflijke landschappen. Hoe klein Van Sant de film heeft gehouden zie je ook in de korte aftiteling.’

 Niet online te huur, wel te koop op dvd en te leen in de bibliotheek.

‘Der Lauf der Dinge’, Peter Fischli en David Weiss

‘Als je met Sint-Lucas op schoolreis gaat, krijg je videokunst te zien. Dit ­video­werk zag ik ooit in de bus naar een openluchtmuseum. Het duo Fischli/Weiss bouwde een halfuur durende kettingreactie in een grote hangar, waarbij een autoband botst tegen een plank, die een balletje in gang zet, enzovoort. Dat filmden ze zonder één cut. Je kunt niet wegkijken, je wilt per se weten hoe het uiteindelijk afloopt. Dat had ik ook ­willen bedenken. Fischli en Weiss zijn heel straffe kunstenaars en ik heb een werk van hen geselecteerd in de expo in ­Bozar.’

 Integraal te zien op Youtube.

 moma

‘Painter’, Paul McCarthy

‘Deze performancefilm is een vroeg werk van McCarthy. De kunstenaar heeft drie decors gebouwd in een grote Hollywoodstudio en speelt zelf een schilder die gebaseerd lijkt op Willem de Kooning. Het is een soort persiflage op het heersende idee van de kunstenaar en diens gevecht met het canvas. Op een bepaald moment hakt hij zijn vinger af en spat de ketchup in het rond. Het is karikaturaal, bevreemdend, horrorachtig. In deze video zie je de fundamenten van zijn latere werk, heel straf.’

 Integraal te zien op Youtube.

Series

 Graeme Hunter

‘Succession’

‘Tv-series zijn voor mij pure ontspanning. Ik heb er heel veel gezien. Jammer genoeg, want ik moet bekennen dat het aanvoelt als tijdverlies. Eigenlijk wil ik daar niet aan toegeven, maar ik ben een sucker voor Vlaamse series.’

‘Met Succession verras ik niemand: de serie krijgt lof van alle kanten. Maar ze is ook echt goed, vooral hoe de dialogen worden gebracht. De serie gaat over een rijke familie die een machtig mediabedrijf bezit en is ook een soort realitycheck. Je krijgt een wereld te zien die je niet kent, maar die wel veel van onze wereld bepaalt.’

 Op Streamz.

 rr

‘The young pope’

‘Ik ben een grote fan van Paolo Sorrentino en deze serie raad ik aan puur voor het beeld. Ik kan er met mijn verstand niet bij hoe Sorrentino dit heeft gedaan. Hij kon niet in het Vaticaan filmen en heeft dat helemaal laten nabouwen. Ik weet hoe moeilijk dat is en hoeveel tijd het kost. Oké, hij zal wel werken met wat meer mensen en middelen, maar dan nog. Het is bijna magie.’

 Te zien op MyLum, Netflix en Streamz.

‘Better call Saul’

‘Ik kijk uit naar het nieuwe seizoen van deze serie. Ik ben een echte bingewatcher, maar wil dan toch ook voorzichtig zijn en een beetje opsparen, zodat ik niet in twee dagen tijd alles heb gezien. Dan moet ik vervolgens enkele dagen keihard doorwerken om die verloren tijd weer in te halen. Misschien werkt het dus net motiverend.’

 Te zien op Netflix.

Expo

 Georg Baselitz/Rheinisches Bildarchiv Köln

‘Baselitz, la rétrospective’

‘Georg Baselitz is een van die mensen die de kunstgeschiedenis hebben geherdefinieerd. Hij duikt ook veel op in mijn tekeningen, in mijn fictieve gesprekken met kunstenaars. Ik heb al veel werken van hem gezien, maar altijd verspreid: nu eens in dit museum, dan weer in dat. Hier zullen ze allemaal samen hangen. Ik ben ook heel benieuwd naar zijn houten sculpturen, die hij maakte met een kettingzaag. Hij was een van de Neue Wilden.’

 Tot 7/3 in Centre Pompidou, Parijs.

Bourse de Commerce

‘In dit recente gebouw van de collectie Pinault, in Parijs, zag ik een tijdje geleden een groepsexpo met werk van Richard Prince, Cindy Sherman, Luc Tuymans, Marlène Dumas, … Pinault had al de groten verzameld. De restauratie van de oude handelsbeurs is bovendien de moeite op zich, met die gigantische ­cilinder van Tadao Ando.’

‘Volgende week opent een expo gewijd aan de Amerikaanse beeldhouwer Charles Ray. Die werkte in een soort hyperrealisme, maar het is toch ook weer wat anders. Dat zijn werk zo moeilijk te definiëren is, maakt het net interessant. Ik ken zijn werk vooralsnog alleen van foto’s in catalogi.’

 rr

Depot Boijmans Van Beuningen

‘Dit museum in Rotterdam heeft zijn collectiedepot zelf tot museum gemaakt. Ik ben er zelf nog niet geraakt, maar alleen al de architectuur lijkt me de moeite, met die enorme spiegelwand. Er staan zo’n 150.000 objecten, die zo soms in verrassende combinatie met elkaar komen. Dat lijkt me een maffe gewaarwording.’

Muziek

 rr

Scout Niblett

‘Alles wat ze maakt, is goed. Ik heb haar muziek leren kennen via vrienden en ik heb haar één keer live gezien. Wat een ongelooflijke verschijning. Mocht ik muzikant zijn, dan zou ik het zo willen doen. Alleen heb ik geen enkel talent om zelf muziek te maken, en ik heb het genoeg geprobeerd. Ik heb ooit een drumstel gekocht, een gitaar, een piano en onlangs nog een elektrische gitaar. Maar het lukt me gewoon niet. Het lijkt me geweldig om zelf muziek te kunnen maken. Muzikanten zijn ook opvallend vaak leuke mensen, vaak met een grote generositeit. Dat is omdat ze het gewend zijn samen te spelen, en elkaar iets te gunnen.’

Joachim Badenhorst

‘Een van die mensen is mijn vriend ­Joachim Badenhorst, die ook muziek maakte bij mijn nieuwe film. Ook al ­begrijp je zijn muziek niet altijd, ze is ­altijd fijn om naar te luisteren.’

‘Ik was erg onder de indruk van zijn plaat Kyoto, die hij maakte toen hij tijdens de pandemie vast kwam te zitten met vrouw en dochter in Japan. Om de tijd te doden heeft hij deze plaat gemaakt, met niet meer dan een tablet en een synthesizer. Echt knap: zo’n ras­muzikant kan in elke omstandigheid, met een minimum aan middelen, toch altijd muziek maken. Het geeft ook aan dat muziek niet heilig is voor hem, maar midden in het leven staat. Zo hoor je ook zijn dochtertje langskomen.’

 rr

‘Music for the motion picture Victoria’, Nils Frahm

‘Dit is gewoon zo mooi, heerlijk zacht en rustig. Het is ook de soundtrack bij Victoria, een Duitse film van Sebastian Schipper. Ik heb die film wel drie keer in de cinema gezien. Hij toont een bewogen nacht van enkele jonge mensen in Berlijn en werd in één keer opgenomen. En toch blijft het een film met een verhaal en wordt het niet te arty. Het heeft zelfs iets van een heistfilm, met spanning. En dan die scène op het dak, ­fantastisch!’

‘Films als deze zijn ook een soort lakmoesproef. Als ik hoor dat iemand niet van deze film houdt, moet ik dat onmiddellijk uitpraten. Anders hebben we een probleem.’

 

Aangeraden

Niet te missen