LETTERLIJK. Geens: ‘PS wil geen coalitie met N-VA. Dat betreur ik ten zeerste’

Nadat de koning hem had ontheven van zijn opdracht, heeft Koen Geens (CD&V) uitgelegd wat zijn gesprekken hebben opgeleverd. Hij heeft vooral een mogelijke paars-gele coalitie onderzocht.

‘Ik heb zopas eindverslag uitgebracht over mijn opdracht bij de koning. We zijn nu twee weken verder (op 31 januari gaf koning Filip Geens zijn opdracht, red.) en ik heb gevraagd om van mijn opdracht ontheven te worden. De koning heeft die vraag aanvaard.’

‘Ik heb alles gedaan om discretie en vertrouwen van deze missie te bewaren. Ik wil de koning bijzonder danken voor het vertrouwen dat hij in mij gesteld heeft. Ik wil ook de andere partijen bedanken voor hun vertrouwen en discretie.’

‘Iedereen die mij kent weet dat ik altijd probeer methodisch en volgens een strak schema te werken om een eindresultaat te garanderen dat zo duidelijk mogelijk is. Het is niet omdat het maar twee weken geduurd heeft, dat er niet veel werk verzet is. Ik heb geprobeerd die twee weken zo nuttig mogelijk te besteden.’

‘U weet dat mijn opdracht er een was die bestond in het nemen van de nodige stappen en initiatieven die zouden kunnen leiden tot het vormen van een volwaardige regering. De vorige week, tussen 1 februari en zondag 10 februari, heb ik alle partijen die de democratische partijen worden genoemd, een voor een gesproken. Ik heb telkens hun voorzitter alleen bij mij ontvangen. Om hen te horen zeggen welke opties zij mogelijk achten en in welke richting kon gewerkt worden.’

‘Daarvan heb ik op maandagmorgen 10 februari verslag uitgebracht bij de koning. Ik heb hem dan ook verteld dat ik de gesprekken verder zou voeren op basis van een basisnota, die ik ook aan de koning heb gegeven.’

‘Ik had de intentie om volgende maandag (17 februari, red.) die gesprekken te beëindigen, want ik moest de nota nog aan bepaalde mensen voorleggen. Mijn rapport voor maandag zou nog gedetailleerder zijn geweest dan ik vandaag heb kunnen vertellen.’

Basisnota van zestien bladzijden

‘De nota telde zestien bladzijden, waarin ik punt voor punt alle elementen over het socio-economische, veiligheid, justitie, migratie, milieu, veiligheid, mobiliteit en energie opsomde. Ik heb geprobeerd zo concreet mogelijke voorstellen te doen die zouden kunnen leiden tot de vorming van een federale regering. Elk van de voorstellen zijn gebaseerd op de financiële en budgettaire gegevens van vandaag en voor zover mogelijk ook die van morgen.’

‘Spijtig genoeg heb ik niet meer met alle partijen kunnen spreken. Want het proces is doorkruist door een duidelijke mededeling van een partij dat zij op dit ogenblik, en ik denk dat dat definitief is, met een andere partij niet verder aan de tafel wilde gaan. (Geens doelt op het interview van PS-voorzitter Magnette, red.)’

‘Het spijt me dat ik niet alle partijen deze week heb kunnen zien over deze nota. Ik had het gevoel dat het proces doorkruist is geworden. Het proces dat ik had willen voeren tot zondagavond om maandag dan aan koning definitief verslag uit te brengen.’

‘Zulke gesprekken zijn alleen maar mogelijk als de grootste discretie en vertrouwen bewaard blijven. Dat wil niet zeggen dat ik gelijk wie de steen wil werpen voor het feit dat mijn verslag niet volledig is. En dat wil niet zeggen dat ik tot en met geloof in het mogelijk maken van een federale regering.’

Paars-geel

‘Het is waar dat ik in eerste instantie deze week zoals vorige week gesproken heb met de grootste partijen (N-VA en PS dus, red.), die een as konden vormen aangevuld met MR en CD&V.’

‘Maar als vertrouwen niet verder gerechtvaardigd is, moet men daar conclusies uit trekken. Het was voor mij niet nuttig om door te gaan. De koning heb ik nu zo volledig mogelijk geïnformeerd. Ik heb hem gezegd wat de kansen kunnen zijn.’

‘Ik ben een man van consensus en verzoening. De nota blijft zeer nuttig, en ik heb hem overgedragen aan koning. Nu volgen er consultaties. Ik moet u zeggen dat ik bij heel veel partijen ontzettend veel goede wil ervaren heb, en dat veel partijen geneigd waren om in het proces tot vorming van een regering te stappen. Het is gepast om hen te bedanken. En ik wil ook koning en mijn eigen partij danken.’

Is de breuk tussen PS en N-VA nu definitief?

Geens: ‘Ik heb het gevoel dat het zo is. Dat er een definitief veto is uitgesproken tegen N-VA door de PS. Ik heb zeer veel goede wil ervaren bij beide voorzitters, maar de koord is aan één kant gebroken. Ik denk dat wat op tafel lag bijzonder constructief was en tot heel veel resultaat had kunnen leiden. Maar therapeutische hardnekkigheid is niet mijn stijl.’

‘Ik had het plan om alle partijen nog te zien. Wat er is gebeurd, heeft die taak moeilijk gemaakt. Is nu aan iemand anders om te zien of een andere formule nog mogelijk is. Ik zal deze persoon informeren.’

Blijft uw partij vasthouden aan N-VA?

‘Mijn partij wordt sinds 6 december geleid door voorzitter (Joachim Coens, red.). Of de partij vasthoudt aan N-VA of niet, dat moet u zeker aan de voorzitter vragen. Wat ik wel denk: voor de stabiliteit van het land was het heel belangrijk dat we een maximale kans gaven aan deze samenwerking.’

‘Ik heb inhoudelijk kunnen vaststellen dat dit mogelijk zou kunnen geweest zijn. Misschien droom ik, maar ik heb niet die gewoonte. Ik denk dat een coalitie met PS en N-VA mogelijk zou geweest zijn, maar volgens sommigen niet wenselijk. Daar moet men zich bij neerleggen, hoe jammer dat ook is.’

Gelooft u in nieuwe verkiezingen?

‘Voor stabiliteit van dit land is dat absoluut niet goed. Ik heb maximaal bijgedragen tot vermijden daarvan, en zal dat in volgende weken en maanden blijven doen.’

(...)

‘Een ding is duidelijk. Deze legislatuur wil PS geen coalitie met N-VA. Dat betreur ik ten zeerste want het was het beste voor beide landsdelen. Ik neem akte daarvan, ik kan een falen aanvaarden. Ik geef toe dat ik proces niet heb kunnen afronden.’

‘In geen geval gaan we naar verkiezingen. Ik zal er alles aan doen om ze te vermijden.’

De podcasts van De Standaard