Hertmans: 'Nobelprijs voor Handke is een statement van formaat'

Schrijver Stefan Hertmans noemt de toekenning van de Nobelprijs aan Peter Handke 'een statement van formaat'. Schrijver Huub Beurskens vindt dat Handke de prijs absoluut verdient.

'Ik vind de toekenning van de Nobelprijs 2019 voor Peter Handke een statement van formaat voor de literatuur', zegt Hertmans. 'Men verwijt hem nog steeds dat hij destijds met Radovan Karadzic in contact bleef, maar weinigen weten dat hij ook de enige is die van Karadzic de namenlijst van de verdwenen Bosniërs heeft durven te eisen. Daarbij vergeet men voor het gemak ook graag welk een reus van een auteur hij is.'

Hertmans noemt Handke 'koppig, hoogmoedig en eenzaam': 'Niet bepaald een sympathieke media-figuur, maar altijd consequent is hij het ene boek na het andere blijven publiceren, in zijn eigen onnavolgbare stijl. Iconisch blijft zijn optreden in Princeton tijdens een lezing van auteurs als Heinrich Böll en de Gruppe 47, toen hij als 24-jarige snaak met lange haren, hen verweet dat ze alleen maar banale boeken met traditionele verhaaltjes konden fabriceren. Sindsdien is Handke zijn eigen stijl trouw gebleven - een soort hymnisch verhalende toon die ergens diep schatplichtig is aan Hölderlin. Het is wellicht niet helemaal gek hem een soort hedendaagse Hölderlin van het proza te noemen.'

Schrijver Huub Beurskens vertaalde in 2016 Peter Handkes Gedicht an die Dauer (1986) voor het eerst integraal in het Nederlands als Gedicht aan de duur (uitgeverij Koppernik). Hij is altijd een fan van de schrijver geweest: ‘Ik vond dat hij de Nobelprijs absoluut verdiende, maar dacht dat hij hem nooit zou krijgen vanwege zijn politieke conservatisme, dat ook in zijn werk zit. Ik dacht dat hij niet politiek correct genoeg was om Nobelfähig te zijn. Het heeft me in positieve zin verrast van het Nobelprijscomité. Je kunt zeker discussiëren over Handkes standpunten, maar zijn literaire gave is zo groot dat je daar overheen moet kunnen stappen.’

‘Wat hem uniek maakt, is zijn manier van waarnemen, die hij vermengt met zelfreflectie: de voortdurende wisselwerking tussen introspectie en het waarnemen van en reflecteren over de buitenwereld en zijn positie daarin. Hij heeft niet voor niets geschreven over de berg Sainte-Victoire en Paul Cézanne: Cézannes manier van schilderend kijken en van in het landschap zijn, dat doet Handke met taal. Hij zet de taal in om een zintuiglijke waarneming zo zuiver mogelijk te krijgen en er tegelijk over na te kunnen denken. In die zin doet hij me aan Rainer Maria Rilke denken. Hij is altijd een dichter geweest, ook in zijn proza.’

De podcasts van De Standaard