Foto: Martin Parr/Magnum

Toren van Pisa staat steeds rechter

De toren van Pisa komt steeds rechter te staan, vier centimeter in de voorbije zeventien jaar, om precies te zijn.

Al tijdens de bouw begon de toren over te hellen. 1995 was een bijzonder onheilspellend jaar, toen begon het bouwwerk onverwacht te bewegen. Op een dag was de toren een millimeter schever komen te staan, een beweging die normaal pas elk jaar plaatsvond.

Een tegengewicht van achthonderd ton lood moest de toren recht houden. Maar experten trokken aan de alarmbel: het probleem zat lager. De Toscaanse klokkentoren staat op een leemachtige zachte ondergrond, die vervormt onder het gewicht. Tegengewichten en steunpilaren waren niet voldoende.

Daarom werden eind jaren negentig vier meter ­diepe gaten in de grond geboord, aan de hoge kant van de scheve toren. Zo kan de grond daar langzaam inzakken, waardoor de hellingsgraad traag maar zeker afneemt.

Sinds die ingreep ging de hellingsgraad van 5,5 naar 4 graden, wat volgens de Italiaanse autoriteiten betekent dat de toren de komende 300 jaar niet tegen de vlakte gaat. Ter bewaking evalueert de werkgroep Guardiani della Torre elke drie maand de beweging van de toren.