• Victor Orban.

Koppige Orban splijt EVP

De Europese Volkspartij staat voor een verscheurende keuze: Victor Orban blijven steunen of de kansen van Manfred Weber gaaf houden om Juncker op te volgen.

Als de Fidesz-partij lid wil blijven van de Europese Volkspartij (EVP), moet Viktor Orban snel een duidelijk signaal geven dat hij de Europese waarden onderschrijft. Die boodschap kreeg de Hongaarse premier gisteravond van de EVP-fractie in het Europees Parlement.

Zijn steun brokkelt snel af en de kans is reëel dat Orban vandaag door zijn eigen fractie in de steek wordt gelaten. Want ook de Duitse EVP’ers zijn van plan om te stemmen voor de activering van de atoombomprocedure artikel 7 wegens de ondermijning van de rechtsstaat. Dat kan leiden tot de opschorting van het Hongaarse stemrecht in de ministerraden.

De Oostenrijkse kanselier Sebastian Kurz, nochtans een partij- en bondgenoot van Orban in de strijd tegen illegale migratie, speelde een cruciale rol. Hij pleit zelfs voor de uitzetting van Fidesz uit de EVP als een meerderheid van de fractie voor artikel 7 stemt. In de regeringsgezinde Hongaarse pers werd hij direct weggezet als een loopjongen van de Amerikaans-Hongaarse speculant/filantroop George Soros – Orbans grote vijand.

Paranoïde logica

Over een uitzetting of schorsing van Fidesz werd op de fractievergadering niet gerept. Maar Manfred Weber, de EVP-fractieleider die veel kans maakt om de christendemocratische Spitzenkandidaat te worden, vraagt de Hongaarse premier expliciet om ‘stappen te zetten in de richting van zijn Europese partners, om moeilijke debatten binnen de EVP-fractie te vermijden’.

Concreet eist Weber een aanpassing van de wet die de inperking van buitenlandse financiering van ngo’s mogelijk maakt én garanties dat de Central European University openblijft. Weber weet ook dat hij zijn kansen op het voorzitterschap van de Commissie kan vergeten als hij Orban door dik en dun blijft steunen. In zo’n geval zullen sociaaldemocraten en liberalen hem nooit aan een meerderheid helpen.

Maar Orban gaf geen duimbreed toe. ‘U veroordeelt hier Hongarije, dat al duizenden jaren lid is van de Europese christelijke familie en bloedoffers heeft gebracht voor de vrijheid en de democratie’, zei hij in zijn speech. De Hongaarse premier wees erop dat hij bij de verkiezingen dit voorjaar een grote zege boekte: ‘Jullie lijken beter te weten wat Hongarije nodig heeft dan de Hongaren zelf. Jullie misbruiken jullie macht.’

Op een persconferentie nadien vergeleek Orban de Commissie-Juncker zelfs met communistische commissarissen in de voormalige Sovjet-Unie en verklaarde hij dat zijn EVP-tegenstanders de orders uit Berlijn opvolgen. Volgens hem is de EVP de weg kwijt inzake migratie en wil ze na de volgende verkiezingen een coalitie vormen met de sociaaldemocraten, liberalen en Macron. Dat zal ertoe leiden dat ‘het Europese continent overspoeld zal worden door migranten’. Het ontlokte Ivo Belet (CD&V) deze zin: ‘Orban zit echt opgesloten in zijn eigen paranoïde logica.’

‘Het was een bevreemdende discussie’, zei Tom Vandenkendelaere (CD&V). ‘Als hij geen concrete signalen geeft over een aanpassing van de ngo-wet en de Central European University, geeft Orban zichzelf nog weinig marge.’

Contraproductief

Behalve van zijn eigen Fidesz-verkozenen kreeg Orban enkel applaus en steun van extreemrechtse en eurosceptische fracties in het halfrond. Toch bezwoer de Hongaarse premier dat Fidesz de EVP nooit zal verlaten. ‘Helmut Kohl heeft mij overtuigd om tot de EVP toe te treden. Alleen Kohl kan ons buitenzetten, maar hij is overleden.’

Namens de Europese Conservatieven en Hervormers (ECR) sprak ook de Pool Ryszard Legutko de Hongaarse premier moed in – tegen Polen loopt al een procedure onder artikel 7 van het Verdrag: ‘De goede kant van het verhaal is dat dit hele spektakelstuk contraproductief is. Al dat Polen-bashing doet de steun voor mijn regering toenemen. Vermoedelijk zal hetzelfde gebeuren in Hongarije. Het is niet ondenkbaar dat de opstellers van dit rapport uw clandestiene supporters zijn.’ De vier Europarlementsleden van de N-VA zullen zich onthouden.