Foto: National Geographic/Getty Images

Begraven kernafval dreigt boven te komen

Een hoop nucleaire en andere rotzooi, begraven onder de ‘eeuwige’ ijskap van Groenland, dreigt weer boven te komen.

‘Camp Century’ op Groenland was officieel een wetenschappelijk onderzoeksstation. En stiekem ook een militair. De Amerikanen hoopten dat ze de herinnering aan dat laatste voor eeuwig hadden begraven onder het ijs. Maar toen kwam de klimaatopwarming.  

De basis werd gebouwd in 1959, als uitvloeisel van een Amerikaans-Deense overeenkomst om Groenland te verdedigen tegen Russische ambities. Het lag tweehonderd kilometer uit de Groenlandse kust op de ijskap. Of liever, acht meter eronder, in sleuven die waren uitgegraven en dan weer overdekt. In 1967 werd de basis opgedoekt. Geniesoldaten haalden de kern van de nucleaire reactor weg, maar lieten de rest achter. Waar kon het beter opgeborgen zitten dan onder het ijs?

En inderdaad, intussen is er al 35 meter bevroren sneeuw bovenop komen te liggen, stellen Canadese, Amerikaanse en Europese klimaatonderzoekers vast. Maar, voegen ze er in het vakblad Geophysical Research Letters aan toe, als de klimaatopwarming zich doorzet zoals we denken, begint de ijskap boven de voormalige legerbasis eind deze eeuw te smelten. ‘En dan komt er genoeg ABC-afval  (atoom-, biologisch en chemisch afval) vrij om de ecosystemen in de buurt te verstoren’, melden ze onderkoeld. 

De onderzoekers weten ook dat, bergafwaarts van Camp Century, tussen 2007 en 2011 jaarlijks veertien miljard ton ijs is weggesmolten. Toen ze een Canadees en een Noors klimaatmodel op hun gegevens loslieten, bleek dat de zone waarin de  smelt de sneeuwval overtreft, aangroeit. Rond 2090  zou ze de basis hebben bereikt. Waarna het afval de oceaan zal inspoelen.